παιδική διατροφήΗ παχυσαρκία αποτελεί μία νόσο που αποκτά διαστάσεις επιδημίας στη σύγχρονη εποχή. Στις ημέρες μας όλο και περισσότεροι παχύσαρκοι ασθενείς εμφανίζουν ταυτόχρονα υπερλιπιδαιμία, σακχαρώδη διαβήτη και υπέρταση. Η επίπτωσή της παιδικής παχυσαρκίας, τόσο στις αναπτυσσόμενες, όσο και στις ανεπτυγμένες χώρες αυξάνεται ραγδαία. Το τριάντα τοις εκατό του πληθυσμού της Βόρειας Αμερικής έχει υπολογιστεί ότι πάσχει από παχυσαρκία ενώ το πενήντα τοις εκατό του συνόλου των κατοίκων της είναι υπέρβαροι. Ο έως πρότινος υποσιτιζόμενος αναπτυσσόμενος κόσμος, εμφανίζει επίσης μία σταθερή αύξηση του παχύσαρκου πληθυσμού.

Η επίδραση της παχυσαρκίας στην καθημερινή ζωή είναι καταλυτική καθώς έχει υπολογιστεί ότι δισεκκατομύρια δολάρια δαπανόνται ετησίως στην Η.Π.Α. για την αντιμετώπιση των νοσημάτων που πηγάζουν από αυτή. Έχει παρατηρηθεί ότι η αύξηση του σωματικού βάρους επηρεάζει όλα τα οργανικά συστήματα του ανθρώπου. Έτσι για παράδειγμα κλινικές μελέτες έχουν συσχετίσει την παχυσαρκία με την αύξηση των μυοσκελετικών παθήσεων (οστεοπενία, οστεοπόρωση, αρθρίτιδες), των καρδιαγγειακών προβλημάτων (περιφερικές θρομβώσεις, στεφανιαία νόσος, εγκεφαλικά επεισόδια), των αναπνευστικών προβλημάτων (περιοριστική πνευμονοπάθεια, άσθμα) καθώς και αύξηση ορισμένων τύπων καρκίνου (καρκίνος ενδομητρίου, καρκίνος μαστού).

Δυστυχώς η επίπτωση της παχυσαρκίας αυξάνει με ταχύτατους ρυθμούς και στην παιδική ηλικία, γεγονός που διακυβεύει την ποιότητα της ζωής των παιδιών μας στο μέλλον. Η αλλαγή στις διατροφικές συνήθειες ταυτόχρονα με τη ροπή προς τον καθιστικό τρόπο ζωής έχει ως αποτέλεσμα τη διαταραχή του ενεργειακού ισοζυγίου με αποτέλεσμα την κατακράτηση της περίσσειας ενέργειας με τη μορφή λίπους.

Στις ημέρες μας υπάρχουν πολλές μέθοδοι αναγνώρισης του παχύσαρκου πληθυσμού. Ο κυριότερος δείκτης στους ενήλικες είναι ο Δείκτη Μάζας Σώματος, ο οποίος ορίζεται ως το πηλίκο του σωματικού βάρους ενός ανθρώπου διά του ύψους του στο τετράγωνο. Στον παιδιατρικό πληθυσμό χρησιμοποιούνται τα εκατοστιαία ποσοστά βάρους και οι καμπύλες ΒΜΙ. Πρόσφατα έχουν δημοσιευθεί καμπύλες ΒΜΙ για παιδιά και εφήβους στον ελλαδικό πληθυσμό από την Α’ Παιδιατρική Κλινική του Πανεπιστημίου Αθηνών (Δ. ΧΙΩΤΗΣ, Γ.ΤΣΙΦΤΗΣ, Μ. ΧΑΤΖΗΣΥΜΕΩΝ, Μ. ΜΑΝΙΑΤΗ, Ξ. ΚΡΙΚΟΣ, Α. ΔΑΚΟΥ-ΒΟΥΤΕΤΑΚΗ, 2000-2001).

Η αιτιολογία της παχυσαρκίας είναι πολυπαραγοντική. Στην ανάπτυξή της έχουν εμπλακεί τόσο περιβαλλοντική παράγοντες (όπως το είδος της διατροφής, η συχνότητα άσκησης και το οικογενειακό περιβάλλον) όσο και ενδοκρινολογικά νοσήματα (όπως ο υποθυρεοειδισμός και διάφορες νόσοι των επινεφριδίων). Τα τελευταία χρόνια διερευνάται εντατικά το γονιδιακό υπόβαθρο της παχυσαρκίας. Μία σειρά γονιδίων φαίνεται ότι συμμετέχουν ενεργά στο ισοζύγιο της ενέργειας επηρεάζοντας τελικά το σωματικό βάρος του ανθρώπου. Παρά τις σημαντικές εξελίξεις στην επιστημονική έρευνα στο πεδίο της παχυσαρκίας, η πρόληψη της νόσου με τη βοήθεια μίας ισορροπημένης διατροφής και με την καθημερινή σωματική άσκηση αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο στην αντιμετώπισή της.